- Bitki Adı
- Sümbül Soğanı
- Bitki Diğer Adları
- Bahçe sümbülü
- Latince Adı
- Hyacinthus orientalis L.
- Almanca Adı
- Hyazinthe
- Arapça Adı
- سنبل
- Farsça Adı
- سنبل ایرانی
- Fransızca Adı
- Jacinthe orientale
- İngilizce Adı
- Hyacinth
- İtalyanca Adı
- Giacinto orientale
- Rusça Adı
- Гиацинт восточный
- Yunanca Adı
- Υάκινθος
- Bulunduğu Yer
- Bahçelerde süs bitkisi olarak yetiştirilir.
- Toplanma Zamanı
- Çiçeklenme dönemi olan ilkbaharda.
- Kullanılan Bölgesi
- Soğanı ve çiçekleri.
- Yetiştiği Bölgeler
- Anadolu, Balkanlar ve Akdeniz çevresi.
- Bitki Tanımı
- Soğanlı, çok yıllık, hoş kokulu çiçekler açan süs bitkisidir. Çiçekleri mor, pembe, beyaz veya mavi olabilir.
- Günlük Kullanım
- Genellikle süs bitkisi olarak kullanılır, çiçeklerinden esans elde edilir.
- Modern Bilimde
- Sümbül çiçeğinin kokusunun rahatlatıcı etkileri araştırılmıştır.
- Kullanım Alanları
- Bahçecilik, peyzaj, parfüm sanayi.
- Yan Etkileri
- Soğanı zehirlidir, ağızdan alınmamalıdır. Ciltte tahriş yapabilir.
- Hazırlanış Şekli
- Genellikle bahçelerde dikilerek yetiştirilir, tıbbi amaçlı doğrudan kullanım uygun değildir.
- Bitki İçeriği
Sümbül soğanı, Liliaceae familyasına ait, soğanlı ve çok yıllık bir süs bitkisidir. Anavatanı Doğu Akdeniz’dir. Soğan kısmı ve çiçekleri uçucu yağlar, flavonoidler, glikozitler ve nişasta içerir. Özellikle çiçeklerinden elde edilen yağ aromaterapide kullanılır.
- Bitki Etken Maddesi
Başlıca etken maddeleri hyacinthin, saponin, flavonoidler ve uçucu yağ bileşenleridir. Bu bileşenler antienflamatuar, yatıştırıcı ve hoş koku verici özellik taşır.
- Bitkinin İlaç Sektöründe Kullanılan Etken Maddesi
Sümbül çiçeğinden elde edilen uçucu yağ, parfümeri ve aromaterapi endüstrisinde kullanılmakla birlikte, saponin içeriği nedeniyle farmasötik araştırmalarda antiinflamatuar potansiyele sahip bileşik olarak değerlendirilmiştir.
- Bitki Gıda Takviyelerinde Kullanılan Ekstrakt Maddesi Var mı
Doğrudan kullanılmaz. Sümbül soğanı toksik bileşenler içerebildiğinden yalnızca kontrollü kozmetik ve aromaterapi ürünlerinde yer alır.
- Moleküler Biyoloji ve Genetik Olarak Kullanımı Var mı
Hyacinthus orientalis genetik olarak pigment biyosentezi (antosiyanin üretimi) ve çiçek açma mekanizmasının moleküler temellerini araştırmak amacıyla model bitki olarak kullanılmıştır. Ayrıca uçucu yağ bileşiklerinin biyosentezini yöneten genlerin izolasyonu üzerine çalışmalar yapılmıştır.
- Lokman Hekimlerden Kısa Gerçek Formüller veya Kullanımı
İbn-i Sina, sümbül kokusunun ruhu dinlendirdiğini ve kalbi ferahlattığını belirtmiştir. Davud el-Antaki, sümbül yağını baş ağrısı ve stres için tavsiye etmiştir. Anadolu hekimleri sümbül yağını badem yağı ile karıştırıp sinir yatıştırıcı olarak kullanmışlardır.
Sarılık fayda sağlar.
- İştah açıcı,
- Çıban ve yaraları olgunlaştırıp açıcı
- Belsoğukluğunda,