- Bitki Adı
- Şeytan Teresi
- Bitki Diğer Adları
- Asafetida, Kötü kokulu sakız, Heltan sakızı
- Latince Adı
- Ferula assa-foetida L.
- Almanca Adı
- Teufelsdreck
- Arapça Adı
- حلتيت
- Farsça Adı
- آنغوزه
- Fransızca Adı
- Asa-fétida
- İngilizce Adı
- Asafoetida
- İtalyanca Adı
- Assafetida
- Rusça Adı
- Асафетида
- Yunanca Adı
- Ασαφετίδα
- Bulunduğu Yer
- İran, Afganistan ve çevresindeki kurak bölgelerde yetişir.
- Toplanma Zamanı
- İlkbaharda kök gövdesinden özsuyu alınır.
- Kullanılan Bölgesi
- Kökten elde edilen reçine/sakız.
- Yetiştiği Bölgeler
- İran, Afganistan, Pakistan ve Hindistan'ın kurak bölgeleri.
- Bitki Tanımı
- Maydanozgiller familyasından, çok yıllık, kalın köklü, beyaz çiçekli bir bitkidir. Kökünden çıkarılan sakız keskin ve ağır kokuludur.
- Günlük Kullanım
- Baharat ve tıbbi amaçla çok az miktarlarda kullanılır.
- Modern Bilimde
- Sindirim sistemi rahatsızlıkları, gaz ve spazm sorunları üzerine etkileri incelenmektedir.
- Kullanım Alanları
- Ağrı kesici,
- Yan Etkileri
- Fazla kullanıldığında mide bulantısı, baş ağrısı ve sinirlilik yapabilir. Hamilelikte önerilmez.
- Hazırlanış Şekli
- Baharat olarak yemeklere çok küçük miktarlarda eklenir veya tentür olarak hazırlanır.
- Azerbaycan Adı
- Əsafetida
Bağırsak,.
- İdrar söktürücü,
- Kurt düşürmede,
- Mide,
- Safra kesesi söktürücü,
- Sakinleştirici,
- Bitki İçeriği
Şeytan teresi, Apiaceae (maydanozgiller) familyasına ait, yoğun kokulu reçinesiyle bilinen çok yıllık bir bitkidir. Özsuyu kurutularak elde edilen ‘asafoetida’ tıbbi ve aromatik amaçla kullanılır. İçeriğinde sülfürlü bileşikler, kumarinler, ferulik asit, asaresinotannol, uçucu yağlar ve flavonoidler bulunur.
- Bitki Etken Maddesi
Başlıca etken maddeleri ferulik asit, asaresinotannol, disülfit bileşikleri, kumarinler ve seskiterpenlerdir. Bu bileşikler antimikrobiyal, antispazmodik, gaz giderici ve sinir yatıştırıcı özellik taşır.
- Bitkinin İlaç Sektöründe Kullanılan Etken Maddesi
Ferulik asit ve kumarin türevleri, farmasötik araştırmalarda antioksidan, antienflamatuar ve nöroprotektif etkileri nedeniyle kullanılmaktadır. Asafoetida ekstresi, modern tıpta spazm çözücü, gaz giderici ve sindirim düzenleyici bitkisel ilaçlarda etken madde olarak değerlendirilmiştir.
- Bitki Gıda Takviyelerinde Kullanılan Ekstrakt Maddesi Var mı
Evet. Şeytan teresi (asafoetida) ekstresi, sindirimi kolaylaştırıcı, gaz giderici ve mide rahatlatıcı etkilerinden dolayı bazı gıda takviyelerinde düşük dozda kullanılmaktadır.
- Moleküler Biyoloji ve Genetik Olarak Kullanımı Var mı
Ferulik asit bileşiği, hücre kültürü çalışmalarında antioksidan genlerin (SOD, CAT, GPx) aktivasyonunu artırdığı; inflamatuar genlerin (NF-κB, IL-6, COX-2) baskılanmasını sağladığı tespit edilmiştir. Ayrıca sinir sistemi hücrelerinde nörodejeneratif süreçleri yavaşlatıcı etkiler göstermiştir.
- Lokman Hekimlerden Kısa Gerçek Formüller veya Kullanımı
İbn-i Sina, asafoetidayı 'gaz söktürücü ve mideyi rahatlatıcı' olarak tanımlamıştır. Davud el-Antaki, bu bitkinin reçinesini bal ile karıştırarak mide ağrısı ve histeri nöbetlerinde kullanmıştır. Anadolu hekimleri az miktarda toz haline getirip yoğurtla karıştırarak hazımsızlıkta kullanmışlardır.