- Latince Adı
- Phoenix dactylifera L.
- Almanca Adı
- Dattel
- Arapça Adı
- تمر (Tamar)
- Farsça Adı
- خرما (Khorma)
- Fransızca Adı
- Datte
- İngilizce Adı
- Date Palm
- İtalyanca Adı
- Dattero
- Rusça Adı
- Финик (Finik)
- Yunanca Adı
- Χουρμάς (Chourmás)
- Bulunduğu Yer
- Çöl ve tropikal bölgeler
- Toplanma Zamanı
- Sonbahar
- Kullanılan Bölgesi
- Meyve
- Yetiştiği Bölgeler
- Arabistan, İran, Irak, Mısır, Kuzey Afrika
- Günlük Kullanım
- Taze veya kuru halde yenir, tatlı ve şerbetlerde kullanılır.
- Modern Bilimde
- Lif, potasyum ve doğal şeker açısından incelenmiş, enerji ve sindirim üzerine etkileri araştırılmıştır.
- Kullanım Alanları
- Hurmayı halk arasında kuvvet artırıcı ve enerji verici olarak kullandırmıştır.
- Yan Etkileri
- Güç verici,
- Hazırlanış Şekli
- Taze, kuru, pekmez ve şerbet yapılarak tüketilir.
- Meyve Adı
- Hurma
- Meyve Diğer Adları
- Acve Hurması, Yabani Hurma
- Azerbaycan Adı
- Xurma
- Meyve Tanımı
Hurma, kahverengi renkli, tatlı, uzun oval şekilli, lifli ve besleyici bir meyvedir.
Hurma Ağacı Arabistan’da özelikle sıcak tropik iklimi seven bir meyve ağacıdır. Hurma ağacının birçok türü olmakla beraber en makbulü ACVE türüdür.
Afrika da Amerika da değişik türleri bulunmakta Anadolu’da da Trabzon Hurması ve yabani hurma türleri bulunmaktadır.
- Kan yapıcı,
- Lif ve mineral,
- Vitamin ve mineral,
- Bitki İçeriği
Hurma (Phoenix dactylifera L.), Arecaceae familyasından, çöl ve sıcak iklimlerde yetişen kutsal bir meyvedir. İçeriğinde yüksek oranda doğal şekerler (glukoz, fruktoz, sakkaroz), lif, potasyum, magnezyum, demir, fosfor, B vitaminleri, C vitamini, flavonoidler, polifenoller ve aminoasitler bulunur. Kurutulmuş hurma, enerji ve besin açısından yoğun bir kaynaktır.
- Bitki Etken Maddesi
Etken maddeleri arasında fenolik bileşikler (flavonoller, tanenler), karotenoidler, betain, antosiyaninler ve çözünür lifler bulunur. Bu bileşenler antioksidan, antienflamatuar, nöroprotektif ve sindirim düzenleyici etki gösterir.
- Bitkinin İlaç Sektöründe Kullanılan Etken Maddesi
Hurma ekstresi, farmasötik formülasyonlarda doğal enerji verici, kan yapıcı ve bağırsak düzenleyici olarak kullanılır. Polifenoller, antioksidan ilaçlarda; lif ve betain türevleri sindirim destekleyici formülasyonlarda yer alır. Ayrıca hurma tozu, enteral beslenme ürünlerinde enerji kaynağı olarak değerlendirilir.
- Bitki Gıda Takviyelerinde Kullanılan Ekstrakt Maddesi Var mı
Evet. 'Phoenix dactylifera extract' adıyla gıda takviyelerinde bulunur. Hurma çekirdeği ekstresi antioksidan ve kolesterol dengeleyici etkisiyle kullanılır. Hurma özü ayrıca demir takviyelerinde ve sporcu gıdalarında doğal tatlandırıcı ve enerji verici olarak değerlendirilir.
- Moleküler Biyoloji ve Genetik Olarak Kullanımı Var mı
Hurma polifenolleri, Nrf2 ve SIRT1 sinyal yollarını aktive ederek hücresel antioksidan savunmayı artırır. Ayrıca NF-κB ve TNF-α genlerinin ekspresyonunu baskılayarak inflamasyonu azaltır. Hurma çekirdeği yağındaki fitosteroller, PPAR-γ gen aktivitesini artırarak lipid metabolizmasını düzenler.
- Lokman Hekimlerden Kısa Gerçek Formüller veya Kullanımı
İbn-i Sina, hurmayı 'bedeni kuvvetlendiren, kan yapan ve rahmi temizleyen' gıdalar arasında saymıştır. Davud el-Antaki, 'Hurma, sinirleri kuvvetlendirir, kalbe ferahlık verir' demiştir. Osmanlı tıbbında hurma şerbeti, doğum sonrası kadınlara kuvvet verici olarak içirilmiştir.
- Kur’an-ı Kerim’de Bu Bitki ile Adı Geçen Ayet Var mı
Evet. Kur’an-ı Kerim’de hurma birçok ayette geçer. Özellikle Meryem Suresi 25. ayette 'Hurma dalını kendine doğru silkele, üzerine taze hurma dökülsün' buyrulmuştur. Bu ayet, hurmanın doğum sırasında anneye enerji ve huzur veren mucizevi etkisine işaret eder.
- Bu Bitki Hadis Olarak Bir Yerde Geçiyor mu
Evet. Hz. Peygamber (s.a.v.) 'Acve hurması cennettendir ve zehire karşı şifadır' (Buhârî, Tıbb 21) buyurmuştur. Ayrıca 'Sabah aç karnına yedi hurma yiyen kimseye o gün zehir ve sihir zarar vermez' hadisiyle hurmanın koruyucu etkisine dikkat çekmiştir.
