- Bitki Adı
- Yılan Yastığı
- Latince Adı
- Arum maculatum
- Almanca Adı
- Gefleckter Aronstab
- Fransızca Adı
- Arum tacheté
- İngilizce Adı
- Cuckoo-pint / Lords-and-Ladies
- İtalyanca Adı
- Aron macchiato
- Rusça Adı
- Аронник пятнистый
- Bulunduğu Yer
- Orman altları, gölgeli bölgeler
- Toplanma Zamanı
- İlkbahar
- Kullanılan Bölgesi
- Kök, yaprak
- Yetiştiği Bölgeler
- Avrupa, Anadolu, Kafkasya
- Bitki Tanımı
- Çok yıllık, otsu bir bitkidir. Yaprakları kalp şeklinde, üzeri lekeli olur. Çiçekleri başak şeklinde, etrafı yeşilimsi-beyaz bir kılıfla çevrilidir.
- Günlük Kullanım
- Doğrudan kullanılmaz, özel işleme tabi tutulmalıdır.
- Modern Bilimde
- Toksik etkilerinden dolayı kontrollü araştırmalarda değerlendirilmektedir.
- Kullanım Alanları
- ZEHIRLI
- Yan Etkileri
- Kök ve yaprakları zehirlidir. Ağız ve boğazda yanma, şişlik, kusma, nefes darlığı yapabilir.
- Hazırlanış Şekli
- Zehirli olduğundan doğrudan hazırlanarak kullanılmaz.
- Yılan yastığı, Yılan bıçağı, yılan bırçağı
Dracunculus sp.
- Bütün kısımlar
- Yılanyastığı, Yılan pancarı, İlan purçağı,
- İlandili,
- Tirşik,
- Yılandili
Arum sp.
Özelliği nedeniyle modern kullanımda sınırlıdır.
- Bitki İçeriği
Yılan yastığı, Araceae (arumgiller) familyasından çok yıllık otsu bir bitkidir. Avrupa ve Anadolu’da nemli ormanlık alanlarda yetişir. Gövdesi yumrulu olup ilkbaharda büyük ok biçimli yapraklar ve morumsu çiçek kılıfları oluşturur. Bitkinin taze kısımları tahriş edici özelliktedir. İçeriğinde kalsiyum oksalat kristalleri, saponinler, alkaloidler, fenolik bileşikler ve uçucu yağlar bulunur.
- Bitki Etken Maddesi
Başlıca etken maddeleri arin, aronin, saponinler ve kalsiyum oksalat kristalleridir. Bu bileşenler uygun dozlarda mukolitik (balgam söktürücü), diüretik ve antiinflamatuar etki gösterir.
- Bitkinin İlaç Sektöründe Kullanılan Etken Maddesi
Arum maculatum’dan elde edilen özütler, düşük dozlarda solunum yolları rahatsızlıklarında sekresyon düzenleyici olarak homeopatik ilaç formülasyonlarında kullanılmıştır. Ancak yüksek dozlarda toksik etki gösterdiği için modern farmasötik kullanımı sınırlıdır.
- Bitki Gıda Takviyelerinde Kullanılan Ekstrakt Maddesi Var mı
Hayır. Bitki içerdiği kalsiyum oksalat nedeniyle doğrudan gıda takviyelerinde kullanılmaz. Ancak arınmış türev bileşenleri bazı bitkisel homeopatik ürünlerde kontrollü dozda yer alabilir.
- Moleküler Biyoloji ve Genetik Olarak Kullanımı Var mı
Arum türlerinden izole edilen saponin ve fenolik bileşiklerin, hücre kültürlerinde antioksidan ve inflamasyon baskılayıcı etkileri gözlemlenmiştir. Arin ve aronin bileşikleri, NF-κB ve IL-6 gen ekspresyonunu baskılayarak inflamatuar süreçleri hafifletmiştir. Ayrıca düşük dozlarda hücre yenilenmesini destekleyen etki potansiyeli araştırılmıştır.
- Lokman Hekimlerden Kısa Gerçek Formüller veya Kullanımı
İbn-i Sina, yılan yastığı benzeri köklü bitkileri 'balgamı çözen, nefesi açan ve bedeni ısıtan' otlar arasında zikretmiştir.
Davud el-Antaki, 'yılan sokmalarında ve lenf bezi şişliklerinde ezilerek yakı yapılmasını' tavsiye etmiştir.
Anadolu hekimleri, bitkinin kurutulmuş kökünü kaynatıp içerek balgam söktürücü olarak, lapasını ise romatizma ve çıbanlarda haricen kullanmışlardır.