- Bitki Adı
- Tefarik Yağı
- Bitki Diğer Adları
- Paçuli Yağı
- Latince Adı
- Pogostemon patchouly
- Almanca Adı
- Patschuliöl
- Arapça Adı
- زيت الباتشولي
- Farsça Adı
- روغن پاچولی
- Fransızca Adı
- Huile de patchouli
- İngilizce Adı
- Patchouli oil
- İtalyanca Adı
- Olio di patchouli
- Rusça Adı
- Пачулиевое масло
- Yunanca Adı
- Έλαιο πατσουλί
- Bulunduğu Yer
- Güney Asya, özellikle Endonezya ve Hindistan’da yetişir.
- Toplanma Zamanı
- Yapraklar yıl boyunca toplanabilir, genellikle olgun yapraklardan yağ elde edilir.
- Kullanılan Bölgesi
- Yapraklarından elde edilen uçucu yağ.
- Yetiştiği Bölgeler
- Endonezya, Malezya, Hindistan, Sri Lanka.
- Bitki Tanımı
- Ballıbabagiller (Lamiaceae) familyasından, hoş kokulu, aromatik yaprakları olan bir bitkidir.
- Günlük Kullanım
- Parfümeri, tütsü, aromaterapi uygulamalarında.
- Modern Bilimde
- Antimikrobiyal, antienflamatuvar ve rahatlatıcı etkileri üzerine araştırmalar yapılmıştır.
- Kullanım Alanları
- Parfüm, sabun, kozmetik ürünler ve aromaterapi.
- Yan Etkileri
- Yüksek miktarlarda kullanımı baş ağrısı ve mide bulantısına yol açabilir.
- Hazırlanış Şekli
- Yapraklarının buhar distilasyonu ile uçucu yağ elde edilir.
- Azerbaycan Adı
- Paçuli yağı
- Bitki İçeriği
Tefarik yağı, halk arasında Paçuli yağı olarak bilinen, Lamiaceae (ballıbabagiller) familyasına ait aromatik bir bitkiden elde edilir. Esansiyel yağlar, bitkinin yaprak ve gövdelerinden buhar distilasyonu yöntemiyle çıkarılır. İçeriğinde patchouli alkol, pogostol, seychellene, α-bulnesene, guaiene ve çeşitli seskiterpenler bulunur.
- Bitki Etken Maddesi
Başlıca etken maddesi patchouli alkol olup, ayrıca pogostol ve seychellene gibi seskiterpenler de etkin bileşikler arasındadır. Bu maddeler antimikrobiyal, antiinflamatuar, depresyon önleyici ve hücre yenileyici özellik taşır.
- Bitkinin İlaç Sektöründe Kullanılan Etken Maddesi
Patchouli alkol, modern farmasötik araştırmalarda yara iyileştirici ve antioksidan etkileriyle öne çıkmıştır. Ayrıca uçucu yağ formu, aromaterapi ürünlerinde sinir sistemi dengeleyici ve stres giderici etki için kullanılır. Paçuli yağı ayrıca doğal antibakteriyel krem ve merhemlerde etken madde olarak değerlendirilmiştir.
- Bitki Gıda Takviyelerinde Kullanılan Ekstrakt Maddesi Var mı
Doğrudan gıda takviyesi olarak kullanılmaz; ancak aromaterapi yağ karışımlarında, solunum rahatlatıcı ve ruhsal dengeleyici etkileri için sıklıkla yer alır.
- Moleküler Biyoloji ve Genetik Olarak Kullanımı Var mı
Patchouli alkol, hücre kültürlerinde antioksidan genlerin (SOD, GPx) aktivitesini artırarak oksidatif stresin azaltılmasına katkı sağlar. Ayrıca, inflamatuar gen ekspresyonunu düzenleyen NF-κB yolunu baskılayarak hücre koruyucu etki gösterir. Nöroprotektif çalışmalarda da sinaptik protein ekspresyonunu artırdığı gözlemlenmiştir.
- Lokman Hekimlerden Kısa Gerçek Formüller veya Kullanımı
İbn-i Sina, 'güzel kokular ruhun gıdasıdır' derken paçuli benzeri aromatik yağların zihinsel ferahlık sağladığını belirtmiştir. Davud el-Antaki, paçuli kokusunu kalp ve ruh dinginliği için önermiştir. Anadolu hekimleri bu yağı gül yağıyla karıştırarak baş ağrısı ve stres giderici olarak kullanmışlardır.