- Latince Adı
- Luffa cylindrica türleri (Fructus Luffae)
- Almanca Adı
- Schwammkürbis
- Arapça Adı
- اللوف الإسفنجي (Al-Luff al-Isfanjī)
- Farsça Adı
- لوف اسفنجی (Loof Esfenji)
- Fransızca Adı
- Courge éponge
- İngilizce Adı
- Loofah
- İtalyanca Adı
- Zucca spugna
- Rusça Adı
- Люффа (Lyuffa)
- Yunanca Adı
- Λούφα (Loúfa)
- Bulunduğu Yer
- Tropikal ve subtropikal bölgeler
- Toplanma Zamanı
- Yaz sonu – Sonbahar
- Kullanılan Bölgesi
- Meyve
- Yetiştiği Bölgeler
- Asya, Afrika, Akdeniz
- Günlük Kullanım
- Meyvesi gençken sebze olarak, olgunlaştığında lifleri sünger olarak kullanılır.
- Modern Bilimde
- Lif yapısı biyomalzeme olarak incelenmiş, ayrıca antioksidan ve antimikrobiyal özellikleri araştırılmıştır.
- Kullanım Alanları
- Banyo süngeri, temizlik aracı, sebze yemeği, halk hekimliği.
- Yan Etkileri
- Aşırı kullanımda cilt tahrişi yapabilir.
- Hazırlanış Şekli
- Genç meyvesi yemeklerde pişirilir, olgun meyvesi kurutularak sünger haline getirilir.
- Meyve Adı
- Lif Kabağı
- Meyve Diğer Adları
- Bitkisel Kabak Süngeri
- Azerbaycan Adı
- Lif balqabağı
- Meyve Tanımı
Lif kabağı, olgunlaştığında iç kısmı lifli sünger dokusuna dönüşen, kabak türü bir meyvedir.
- Bitki İçeriği
Lif Kabağı (Luffa cylindrica), Cucurbitaceae familyasından tropik ve subtropik bölgelerde yetişen bir bitkidir. Meyvesi olgunlaştığında iç kısmı lifli bir yapıya dönüşür ve doğal sünger olarak kullanılır. İçeriğinde triterpen saponinler, flavonoidler, polifenoller, karotenoidler, proteinler ve çeşitli amino asitler bulunur. Ayrıca vitamin B kompleksleri, C vitamini ve potasyum, kalsiyum, magnezyum gibi mineraller açısından da zengindir.
- Bitki Etken Maddesi
Etken maddeleri arasında luffosid A–E, hederagenin, oleanolik asit, linoleik asit, saponinler ve flavonoidler yer alır. Bu bileşenler antiinflamatuar, antialerjik, antimikrobiyal ve yara iyileştirici özellikler taşır.
- Bitkinin İlaç Sektöründe Kullanılan Etken Maddesi
Luffa ekstraktı, solunum yolu alerjilerinde ve sinüzit tedavisinde yardımcı fitoterapötik ajan olarak kullanılmaktadır. ‘Luffa operculata’ türünden elde edilen bileşikler, burun tıkanıklığını azaltıcı ve mukus temizleyici etkiler göstermektedir. Ayrıca antioksidan içeriğiyle cilt yenileyici preparatlarda da yer alır.
- Bitki Gıda Takviyelerinde Kullanılan Ekstrakt Maddesi Var mı
Evet. 'Luffa cylindrica extract' adıyla bazı gıda takviyelerinde ve kozmetik ürünlerde yer almaktadır. Cilt yenileyici, detoksifikasyon destekleyici ve bağışıklık sistemini güçlendirici kombinasyonlarda kullanılır.
- Moleküler Biyoloji ve Genetik Olarak Kullanımı Var mı
Luffa türevlerinin, hücresel oksidatif stresi azaltıcı etkileri moleküler düzeyde gösterilmiştir. Nrf2/HO-1 yolunu aktive ederek hücresel antioksidan gen ekspresyonunu artırır. Ayrıca NF-κB ve COX-2 genlerinin baskılanmasıyla inflamasyonu azaltır. Cilt hücrelerinde kolajen sentezini uyarıcı ve yara onarımını hızlandırıcı genetik etkilere sahiptir.
- Lokman Hekimlerden Kısa Gerçek Formüller veya Kullanımı
İbn-i Sina, kabak türlerini 'safra ve balgamı temizleyici' olarak nitelendirir. Anadolu tıbbında lif kabağı, cilt temizliği ve ölü deri arındırmada doğal sünger olarak kullanılmıştır. Ayrıca kaynatılarak elde edilen suyu, ciltteki yaraların temizlenmesinde ve saç dökülmesinde uygulanmıştır.