- Bitki Adı
- Karnıyarık Tohumu
- Bitki Diğer Adları
- Psyllium, İspaghula
- Latince Adı
- Plantago psyllium L. / Plantago ovata Forssk.
- Almanca Adı
- Flohsamen
- Arapça Adı
- قشر بذور القطونة
- Farsça Adı
- اسفرزه
- Fransızca Adı
- Téguments de psyllium
- İngilizce Adı
- Psyllium husk
- İtalyanca Adı
- Psillio
- Rusça Adı
- Псиллиум
- Yunanca Adı
- Ψύλλιο
- Bulunduğu Yer
- Hindistan, İran, Pakistan, Akdeniz ülkeleri
- Toplanma Zamanı
- Yaz sonu – sonbahar
- Kullanılan Bölgesi
- Tohum kabuğu
- Yetiştiği Bölgeler
- Asya, Orta Doğu, Akdeniz iklimi
- Bitki Tanımı
- Plantago türlerinden elde edilen ufak, kahverengi-siyah tohumlar
- Günlük Kullanım
- Diyet lifi olarak günlük kullanımda bağırsak düzenleyici
- Modern Bilimde
- Kabızlık, kolesterol ve kan şekeri düzenlenmesinde klinik araştırmalar vardır
- Kullanım Alanları
- Bağırsak sağlığı, kolesterol kontrolü, kilo yönetimi
- Yan Etkileri
- Aşırı kullanımda ishal, karın ağrısı, gaz yapabilir
- Hazırlanış Şekli
- Tohum kabukları su ile şişirilip içilir veya yemeklere karıştırılır
- Azerbaycan Adı
- İspaghula toxumu
- Bitki İçeriği
1. Yüksek oranda çözünür lif (müsilaj), selüloz, hemiselüloz içerir.
2. Yağ asitleri, iridoid glikozitler ve az miktarda protein bulunur.
- Etken Maddesi
1. Psyllium müsilajı (araboksilanlar ve polisakkaritler).
2. Aucubin (iridoid glikozit).
3. Linoleik asit.
4. Oleik asit.
İlaç Sektöründe Kullanımı, Gıda Takviyelerinde Kullanımı, Moleküler Biyoloji ve Genetikte Kullanımı
1. İlaç sektöründe kabızlık, irritabl bağırsak sendromu ve kolesterol düşürücü amaçlı preparatlarda yer almaktadır.
2. Gıda takviyelerinde toz, kapsül ve granül formunda lif desteği için yaygın şekilde kullanılmaktadır.
3. Moleküler biyoloji araştırmalarında bağırsak mikrobiyotası üzerine etkileri ve prebiyotik özellikleri incelenmektedir.
- Lokman Hekimlerde Kullanımı
1. Lokman Hekim geleneğinde bağırsakları yumuşatıcı ve dışkılamayı kolaylaştırıcı olarak kullanılmıştır.
2. Anadolu’da özellikle sindirim problemlerinde suyla karıştırılarak içilmiştir.
3. Osmanlı tıbbında bağırsakların temizlenmesi ve bedenin arınması için önerilen bitkiler arasında yer almıştır.